هرولد هم کیست؟ استقلال انرژی آمریکا توسط بیزینس‌من اهل اوکلاهاما

مقدمه

در سال ۱۹۹۵، تولید نفت خام ایالات متحده به پایین‌ترین سطح خود در دهه‌های اخیر رسیده بود و بسیاری از کارشناسان، آمریکا را یک قدرت رو به زوال در عرصه انرژی می‌دانستند. اما کمتر از دو دهه بعد، این کشور به بزرگ‌ترین تولیدکننده نفت و گاز طبیعی در جهان تبدیل شد؛ یک دگرگونی عظیم که نه توسط غول‌های سنتی نفتی (Big Oil)، بلکه توسط یک کارآفرین خودساخته از اوکلاهاما به نام هرولد هم (Harold Hamm) هدایت شد.

هرولد لوید هم (Harold Lloyd Hamm) که زمانی کوچک‌ترین فرزند از ۱۳ فرزند یک خانواده فقیر و کشاورز بود و در خانه‌ای بدون امکانات اولیه بزرگ شد، امروز یکی از ثروتمندترین افراد جهان و مالک عمده شرکت کانتیننتال ریسورسز (Continental Resources) است؛ شرکتی که سهم بزرگی در گشایش منابع عظیم نفت شیل حوضه باکن (Bakken Shale) در داکوتای شمالی داشت و فناوری‌های حفاری افقی و شکست هیدرولیکی (Fracking) را به جریان اصلی تولید نفت آمریکا تبدیل کرد. او به تنهایی معماری بود که استقلال انرژی آمریکا را کلید زد.

جالب اینجاست که هرولد هم با وجود داشتن ده‌ها میلیارد دلار ثروت و زندگی در یک عمارت مجلل، همچنان از فقر دوران کودکی‌اش هراس دارد. این میلیاردر با مالکیت حدود ۷۲ درصد از سهام شرکت کانتیننتال ریسورسز، نه تنها یک تاجر، بلکه یک بازیگر کلیدی در سیاست انرژی آمریکا محسوب می‌شود. در این مقاله جامع، به زندگی، استراتژی‌ها و نقش محوری هرولد هم در انقلاب انرژی جهانی خواهیم پرداخت تا بدانیم هرولد هم کیست و چگونه از یک پمپ بنزین در انید اوکلاهاما، به یک غول نفتی خودساخته تبدیل شد.

زندگی‌نامه هرولد هم

   

هرولد هم در ۱۱ دسامبر سال ۱۹۴۵ در شهر کوچک لئونارد، در ایالت اوکلاهاما متولد شد. داستان زندگی او، نمونه بارز رؤیای آمریکایی (American Dream) است: یک مسیر پرفراز و نشیب از فقر شدید تا قله‌های ثروت. او کوچک‌ترین فرزند از ۱۳ فرزند خانواده بود و در خانه‌ای بسیار محقر، بدون امکانات بهداشتی و گرمایشی کافی رشد کرد. والدین او کشاورزانی بودند که بر روی زمین‌های دیگران کار می‌کردند و با درو و برداشت محصولات کشاورزی مانند پنبه، به سختی گذران زندگی می‌کردند.

فقر شدید و ترک تحصیل زودهنگام

دوران کودکی هرولد هم با کار سخت و کمبودهای مالی عمیق عجین بود. او از سنین پایین مجبور بود برای کمک به معیشت خانواده کار کند و به پنبه‌زنی و کار در پمپ بنزین‌ها مشغول بود تا بتواند خرج غذا و لباس خود را تأمین کند. این فقر چنان بر زندگی او سایه افکنده بود که به گفته خودش، ترس از بازگشت به آن شرایط هرگز او را رها نکرده است.

او پس از اتمام دوره دبیرستان در سال ۱۹۶۳، دیگر استطاعت مالی برای رفتن به کالج را نداشت و مجبور شد تحصیلات عالیه خود را رها کند. هرولد در مصاحبه‌ای اذعان کرده است که با این که از درس ریاضیات و به ویژه جبر متنفر بود، اما درک قوی از اقتصاد و نحوه عملکرد بازار داشت. ترک تحصیل هرچند از روی ناچاری بود، اما او را مستقیماً به سمت دنیای کار و کسب تجربه عملی سوق داد، که در نهایت برای موفقیت او حیاتی‌تر از مدارک آکادمیک بود.

آغاز به کار در صنعت نفت و سرمایه‌گذاری اولیه

پس از ترک تحصیل، هرولد هم بلافاصله در یک ایستگاه نفتی در شهر انید اوکلاهاما مشغول به کار شد. این نقطه شروع، سرنوشت او را با صنعت نفت گره زد. در آن زمان، کسب‌وکار نفت در اوکلاهاما بسیار پررونق بود و او توانست با مشاهده فرآیندهای حفاری، تصفیه و حمل و نقل، دانش عملی ارزشمندی کسب کند. به گفته هم، ایستادن در بالای یک تپه در آن منطقه، به او امکان می‌داد تا ده‌ها دستگاه حفاری را در چشم‌انداز ببیند، و این محیط شور و انگیزه او را برای ورود به این کسب‌وکار تقویت کرد.

هم بدون هیچ مدرک تحصیلی در زمین‌شناسی، کار خود را از سطح صفر با تمیز کردن تانکرهای نفت و انجام کارهای خدماتی شروع کرد. اما این وضعیت طولانی نشد. تا سال ۱۹۶۵، او توانست با گرفتن یک وام ۱۰۰۰ دلاری از دوستش، سرمایه لازم برای خرید یک کامیون فورد دست دوم را تأمین کند. این کامیون، اولین و مهم‌ترین دارایی او بود که او را از یک کارمند ساده به یک کارآفرین تبدیل کرد.

تأسیس شرکت خدمات تانکر هارولد هم

یک سال پس از خرید کامیون، در سال ۱۹۶۶، هرولد هم شرکت خدمات تانکر هارولد هم (Harold Hamm Tank Truck Service) را تأسیس کرد. این شرکت کوچک، کار خود را با حمل و نقل سیالات و مواد نفتی در حوزه‌های نفتی اوکلاهاما آغاز کرد. او با تلاش شبانه‌روزی، حتی در شب‌ها و آخر هفته‌ها، توانست به تدریج مشتریان بیشتری جذب کند. کار هم تنها به حمل و نقل محدود نمی‌شد؛ او همواره در تلاش بود تا از مهندسان و زمین‌شناسان محلی یاد بگیرد و با آن‌ها در مورد فرآیندهای حفاری و تولید نفت مشورت کند.

همزمان با رشد شرکت تانکر، او به بزرگ‌ترین حمل‌کننده سیالات حوزه نفتی اوکلاهاما تبدیل شد و همین شبکه ارتباطات و دانش عملی، زیربنای تأسیس شرکت بزرگ‌تر و اصلی او، یعنی کانتیننتال ریسورسز، را در سال ۱۹۶۷ فراهم آورد. این نقطه عطفی بود که هرولد هم را از یک پیمانکار خدماتی به یک تولیدکننده و کاشف نفت تبدیل کرد.

پیشینه و مسیر حرفه‌ای هرولد هم

مسیر حرفه‌ای هرولد هم با تأسیس شرکت کانتیننتال ریسورسز (Continental Resources) در سال ۱۹۶۷ آغاز شد. این شرکت که ابتدا با نام Shelly Dean Oil Co. فعالیت می‌کرد، نه تنها سکوی پرتاب او بود، بلکه به ابزاری تبدیل شد که یکی از بزرگ‌ترین تحولات ژئوپلیتیک انرژی در قرن ۲۱ را به ثمر رساند.

تأسیس و رشد کانتیننتال ریسورسز

هرولد هم در سال ۱۹۶۷، شرکت خود را با تمرکز بر اکتشاف و تولید نفت و گاز طبیعی در اوکلاهاما تأسیس کرد. در ابتدا، این شرکت تنها یک شرکت کوچک نفتی مستقل بود که بر حفاری چاه‌های سنتی و معمول متمرکز بود. طی سال‌های بعد، هم با یک رویکرد محافظه‌کارانه و در عین حال جسورانه، به خرید و تملک دارایی‌های نفتی در اوکلاهاما و وایومینگ پرداخت.

یکی از بزرگ‌ترین اقدامات اولیه شرکت، خرید بیش از ۵۰۰ حلقه چاه نفت و گاز از شرکت Petro-Lewis در سال ۱۹۸۵ بود. این تملک، کانتیننتال ریسورسز را به یک بازیگر مهم منطقه‌ای تبدیل کرد. با این حال، نبوغ واقعی هرولد هم در سال‌ها بعد و در حوزه‌ای کاملاً متفاوت از حفاری سنتی، یعنی نفت شیل، نمود پیدا کرد.

پیشگامی در حوضه باکن (Bakken) و فناوری فرکینگ

مهم‌ترین دستاورد هرولد هم، نقشی بود که او در کشف و توسعه منابع عظیم نفت شیل حوضه باکن در داکوتای شمالی و مونتانا ایفا کرد. در دهه‌های ۱۹۸۰ و ۱۹۹۰، زمین‌شناسان می‌دانستند که سازند باکن حاوی مقادیر زیادی نفت است، اما این نفت به دلیل محبوس بودن در سنگ‌های سخت شیل (Shale Rock)، با استفاده از روش‌های سنتی قابل استخراج نبود.

هرولد هم با اعتقادی راسخ به پتانسیل این منابع، یکی از اولین کسانی بود که با جسارت تمام، مقادیر هنگفتی از زمین‌های منطقه باکن را تحت اجاره (Leasing) خود درآورد. او در دهه ۲۰۰۰، با استفاده از ترکیب دو فناوری کلیدی، یعنی **حفاری افقی (Horizontal Drilling)** و **شکست هیدرولیکی یا فرکینگ (Hydraulic Fracturing)**، توانست نفت را از دل این سنگ‌های سخت آزاد کند. این موفقیت، دروازه‌های انقلاب شیل را به روی آمریکا گشود و تولید نفت خام این کشور را به سطوح بی‌سابقه‌ای رساند.

معمار انقلاب شیل و استقلال انرژی آمریکا

موفقیت کانتیننتال ریسورسز در باکن، باعث شد که سازندهای شیل دیگر، مانند ایگل فورد (Eagle Ford) و پرمین (Permian) نیز با همین روش توسعه یابند. هرولد هم به سرعت به عنوان پادشاه انقلاب شیل (King of the Shale Revolution) شناخته شد. تأثیر این انقلاب فراتر از ثروت شخصی او بود؛ زیرا ایالات متحده را از یک واردکننده بزرگ نفت به یک صادرکننده کلیدی تبدیل کرد و استقلال انرژی آمریکا را به واقعیت نزدیک کرد.

این دستاورد نه تنها اقتصاد داخلی آمریکا را متحول کرد، بلکه بر قیمت‌های جهانی نفت تأثیر گذاشت و ژئوپلیتیک جهانی انرژی را تغییر داد. هم از این موضع قدرت برای تأثیرگذاری بر سیاست‌های انرژی دولت فدرال، از جمله فشار برای لغو ممنوعیت صادرات نفت خام آمریکا که در دهه ۷۰ میلادی وضع شده بود، استفاده کرد و در نهایت موفق شد این ممنوعیت را در سال ۲۰۱۵ لغو کند.

دستاوردها و پروژه‌های برجسته هرولد هم

   

دستاورد هرولد هم تنها به استخراج نفت از سنگ‌های شیل محدود نمی‌شود؛ بلکه شامل تأثیرگذاری بر سیاست، فعالیت‌های بشردوستانه و ایجاد یک سازمان قوی و مستقل است.

نقش فعال در سیاست‌گذاری‌های انرژی

هرولد هم به عنوان یکی از ثروتمندترین و پرنفوذترین شخصیت‌های صنعت انرژی، همواره نقش فعالی در سیاست آمریکا داشته است. او یکی از حامیان مالی اصلی و نزدیک‌ترین مشاوران انرژی به دولت‌های جمهوری‌خواه، به ویژه در دوره ریاست جمهوری دونالد ترامپ، بود. او از این نفوذ برای حمایت از سیاست‌هایی که به نفع صنعت نفت و گاز آمریکا باشد، استفاده کرده است، از جمله تسهیل مقررات زیست‌محیطی و زیرساختی.

تلاش‌های او در لابی‌گری برای لغو ممنوعیت صادرات نفت خام آمریکا، که به طور مستقیم به صادرات میلیون‌ها بشکه نفت شیل کمک کرد، یکی از بزرگ‌ترین دستاوردهای سیاسی او محسوب می‌شود. هم همواره بر اهمیت تولید داخلی انرژی، امنیت ملی و کاهش وابستگی به منابع خارجی تأکید کرده است و خود را یک میهن‌پرست نفتی می‌داند.

فعالیت‌های بشردوستانه و تأسیس بنیادها

با وجود ثروت عظیم، هرولد هم همواره بخشی از دارایی خود را به امور خیریه و بشردوستانه اختصاص داده است. او و خانواده‌اش، چندین بنیاد و مرکز خیریه را تأسیس کرده‌اند که عمدتاً بر روی آموزش و تحقیقات پزشکی متمرکز هستند. یکی از مهم‌ترین کمک‌های او، تأسیس مؤسسه دیابت هم (Hamm Diabetes Center) در مرکز پزشکی دانشگاه اوکلاهاما بوده است.

این سرمایه‌گذاری‌های بزرگ در حوزه سلامت نشان می‌دهد که هرولد هم به مسئولیت اجتماعی خود، به ویژه در ایالت بومی‌اش اوکلاهاما، واقف است. این اقدامات بشردوستانه، بخشی از میراث او را فراتر از حوزه انرژی تثبیت کرده و چهره‌ای انسان‌دوستانه‌تر از این غول نفتی خشن به نمایش می‌گذارد.

خصوصی‌سازی مجدد کانتیننتال ریسورسز

کانتیننتال ریسورسز در سال ۲۰۰۷ با موفقیت به صورت سهامی عام درآمد و در بورس نیویورک عرضه شد. اما هرولد هم در سال ۲۰۲۲ یک تصمیم استراتژیک و جسورانه گرفت: خارج کردن شرکت از بورس و خصوصی‌سازی مجدد آن. او با خرید سهام اقلیت، کنترل کامل و ۱۰۰ درصدی شرکت را دوباره به دست آورد.

این اقدام به او این امکان را داد که بدون فشار و نظارت سهامداران عمومی و گزارش‌های فصلی، استراتژی‌های بلندمدت و جسورانه‌تری را دنبال کند. به گفته هم، خصوصی‌سازی، شرکت را قادر می‌سازد تا در دوران نوسانات قیمت نفت، با انعطاف‌پذیری بیشتری عمل کند و بر پروژه‌های اکتشافی با ریسک بالا تمرکز کند که در بازارهای عمومی کمتر مورد پذیرش هستند.

رویدادهای شخصی و حواشی زندگی هرولد هم

زندگی شخصی هرولد هم به اندازه مسیر حرفه‌ای او پر از فراز و نشیب و حواشی بوده است. مهم‌ترین رویداد در زندگی شخصی او، جدایی پرهزینه‌اش از همسر دومش بود که تیتر اول رسانه‌های اقتصادی جهان شد.

طلاق پر سر و صدا و رکوردشکنی در پرداخت مهریه

هرولد هم دو بار ازدواج کرده است. مشهورترین رویداد شخصی او، طلاق پر سر و صدای او از همسر دومش، سو آن آرنا (Sue Ann Arnall)، بود که در سال ۲۰۱۴ نهایی شد. این پرونده طلاق، به دلیل حجم بالای ثروت مورد مناقشه، به یکی از گران‌ترین طلاق‌های تاریخ آمریکا تبدیل شد. همسرش به دلیل مشارکت در ساخت شرکت کانتیننتال ریسورسز، ادعای سهم قابل توجهی از ثروت را داشت.

دادگاه در نهایت، هرولد هم را به پرداخت تقریباً ۹۷۵ میلیون دلار به همسر سابقش محکوم کرد. این مبلغ نجومی، که بخشی از آن به صورت نقدی و بخش دیگر در قالب چک صادر شد، در آن زمان رکورد گران‌ترین طلاق‌های تاریخ آمریکا را شکست. اگرچه این پرونده باعث نوسانات موقتی در ارزش سهام کانتیننتال شد، اما هرولد هم توانست کنترل کامل شرکت را در دست خود حفظ کند.

مبارزات حقوقی و محافظت از ثروت

پس از طلاق پرهزینه، هرولد هم وارد یک مبارزه حقوقی برای حفاظت از باقی‌مانده ثروت و دارایی‌های خود شد. این تجربه تلخ، دیدگاه او را در مورد مدیریت دارایی‌های شخصی و شرکتی تغییر داد. او همواره تلاش کرده است تا ثابت کند بخش عمده ثروت او، دارایی‌های مجزایی هستند که قبل از ازدواج به دست آمده یا در طول ازدواج از طریق تلاش شخصی او در اکتشافات نفتی ایجاد شده‌اند.

این مبارزات حقوقی، او را به یک کارشناس غیررسمی در زمینه قوانین خانواده و دارایی‌ها تبدیل کرد و او همواره بر اهمیت توافق‌نامه‌های پیش از ازدواج (Pre-nuptial Agreement) برای افراد پردارایی تأکید کرده است.

خانواده و نسل بعدی در مدیریت

هرولد هم پنج فرزند دارد و نسل جدید خانواده هم در سال‌های اخیر نقش‌های مهمی در مدیریت شرکت کانتیننتال ریسورسز ایفا کرده‌اند. او با هدف حفظ میراث خانوادگی و کنترل کامل بر شرکت، فرزندانش را در پست‌های کلیدی مدیریتی قرار داده است. او تمایل دارد که شرکتش، درست مانند بسیاری از شرکت‌های بزرگ نفتی سنتی، به صورت خانوادگی اداره شود و از چشم‌اندازهای مالی کوتاه‌مدت بازار سهام دور بماند.

دیدگاه‌ها و برنامه‌های آینده هرولد هم

   

هرولد هم با وجود سن بالا، همچنان یک رهبر عملیاتی و استراتژیک فعال در صنعت انرژی است. دیدگاه‌ها و برنامه‌های آینده او نه تنها بر شرکت خودش، بلکه بر مسیر کلی سیاست انرژی آمریکا تأثیر می‌گذارد.

تداوم تمرکز بر تولید سوخت‌های فسیلی و مخالفت با گذار سریع انرژی

هرولد هم یک مدافع سرسخت و علنی تولید سوخت‌های فسیلی است و با ایده گذار سریع به انرژی‌های تجدیدپذیر مخالف است. او معتقد است که نفت و گاز طبیعی، حداقل تا دهه‌های آینده، نقش محوری در تأمین انرژی جهان و امنیت ملی آمریکا خواهند داشت. از نظر او، فشارهای سیاسی و زیست‌محیطی برای کنار گذاشتن سریع سوخت‌های فسیلی، غیرواقع‌بینانه و برای اقتصاد خطرناک است.

برنامه‌های آینده کانتیننتال ریسورسز تحت مالکیت خصوصی او، بر تداوم اکتشاف و توسعه میادین شیل و حفاری‌های پربازده، به ویژه در حوضه‌های پرمین، باکن و اهدانا (Anadarko) متمرکز است. او قصد دارد با استفاده از فناوری‌های جدید حفاری و بهره‌وری بالاتر، شرکت را به یک تولیدکننده کم‌هزینه و کارآمد تبدیل کند.

سرمایه‌گذاری در فناوری‌های کاهش انتشار کربن (Carbon Capture)

با وجود دفاع سرسختانه از نفت، هرولد هم نسبت به لزوم کاهش انتشار کربن و سرمایه‌گذاری در فناوری‌های محیط زیستی آگاه است. او در سال‌های اخیر، شرکت خود را به سمت سرمایه‌گذاری در فناوری‌های جذب و ذخیره‌سازی کربن (Carbon Capture and Storage) هدایت کرده است. او معتقد است که این فناوری‌ها، راه حل میانی برای امکان‌پذیر ساختن ادامه تولید نفت و گاز همزمان با کاهش تأثیرات زیست‌محیطی هستند.

دیدگاه او این است که صنعت نفت باید بخشی از راه حل باشد، نه مشکل. این پروژه‌های سرمایه‌گذاری، موقعیت کانتیننتال ریسورسز را به عنوان یک شرکت نفتی مسئولیت‌پذیر در چشم‌انداز سیاسی متغیر جهان انرژی تقویت می‌کند.

سرمایه‌گذاری‌ها و دارایی‌های مالی هرولد هم

ثروت هرولد هم که به شدت به ارزش سهام شرکت کانتیننتال ریسورسز و قیمت جهانی نفت وابسته است، در سال‌های اخیر به دلیل نوسانات بازار نفت دستخوش تغییرات زیادی شده، اما همواره او را در ردیف ثروتمندترین افراد جهان نگه داشته است. ستون اصلی دارایی‌های او، مالکیت اکثریت یک شرکت بزرگ اکتشاف و تولید است.

سهام عمده کانتیننتال ریسورسز

بخش اعظم ثروت هرولد هم از مالکیت اکثریت سهام شرکت کانتیننتال ریسورسز نشأت می‌گیرد. قبل از خصوصی‌سازی، او به تنهایی مالک حدود ۷۲ درصد از سهام این شرکت بود، که این سطح از مالکیت برای یک شرکت سهامی عام نفتی بسیار غیرمعمول است و نشان‌دهنده کنترل کامل او بر مسیر و تصمیمات شرکت بود.

پس از خصوصی‌سازی در سال ۲۰۲۲، او با خرید سهام اقلیت، کنترل ۱۰۰ درصدی شرکت را به دست آورد. این اقدام، ثروت او را به طور مستقیم و کامل به ارزش دارایی‌ها و ذخایر نفتی اثبات شده کانتیننتال و نهادهای هلدینگ خانوادگی متصل می‌کند. ارزش خالص دارایی او با توجه به قیمت هر بشکه نفت و ذخایر عظیم شیل باکن، به شدت در نوسان است.

دارایی‌های شخصی و املاک

هرولد هم مالک املاک و دارایی‌های شخصی قابل توجهی است که نشان از ثروت او دارد، اگرچه او مانند برخی دیگر از میلیاردرها، زندگی تجملاتی پرزرق و برق ندارد. او مالک یک عمارت بزرگ و مجهز در ایالت اوکلاهاما است که محل اصلی زندگی او و مرکز عملیاتی بسیاری از فعالیت‌های شخصی و خیریه‌اش است.

علاوه بر این، او سرمایه‌گذاری‌های فرعی دیگری در بخش‌های مختلف، از جمله املاک و مستغلات در مناطق کلیدی آمریکا و برخی کسب‌وکارهای خدماتی مرتبط با صنعت نفت دارد. با این حال، هسته اصلی ثروت او، شرکت کانتیننتال ریسورسز و ذخایر نفتی عظیم آن باقی مانده است.

کمک‌های مالی و نفوذ سیاسی

یکی از مؤلفه‌های مالی مهم در زندگی هرولد هم، کمک‌های مالی هنگفت او به مبارزات سیاسی و مؤسسات فکری (Think Tanks) است. این کمک‌ها که اغلب میلیون‌ها دلار را شامل می‌شود، بخشی از استراتژی او برای حفظ محیطی قانونی و نظارتی مطلوب برای صنعت نفت و گاز است. این خرج‌کردها، اگرچه به طور مستقیم دارایی خالص او را افزایش نمی‌دهند، اما قدرت نفوذ او را به عنوان یک نیروی سیاسی در واشنگتن تقویت می‌کنند و از منافع کسب‌وکار او محافظت می‌نمایند.

نتیجه‌گیری

هرولد هم (Harold Hamm) صرفاً یک مدیرعامل یا میلیاردر نفتی نیست؛ او یکی از تأثیرگذارترین چهره‌های تاریخ انرژی آمریکاست. از یک کودکی فقیر در یک مزرعه پنبه‌زنی در اوکلاهاما تا تبدیل شدن به «پادشاه نفت شیل»، داستان زندگی او اثبات می‌کند که نوآوری و پشتکار می‌توانند معادلات جهانی را بر هم بزنند.

نقش محوری او در به کارگیری فناوری‌های حفاری افقی و فرکینگ در حوضه باکن، نه تنها شرکت کانتیننتال ریسورسز را به یک غول بزرگ تبدیل کرد، بلکه به آمریکا کمک کرد تا استقلال انرژی خود را به دست آورد و جایگاه خود را در ژئوپلیتیک جهانی انرژی تثبیت کند. هرولد هم با وجود فراز و نشیب‌های شخصی (مانند طلاق پرهزینه) و نوسانات بازار، همچنان با حفظ کنترل ۱۰۰ درصدی شرکت و سرمایه‌گذاری در فناوری‌های کاهش کربن، عزم خود را برای تداوم سلطه نفت و گاز آمریکا در آینده نشان می‌دهد. میراث او نه تنها در ثروت شخصی‌اش، بلکه در تأثیر عمیقی که بر امنیت انرژی و اقتصاد جهانی گذاشت، نهفته است.